Theo các tài liệu lịch sử và Kết luận tại Hội thảo khoa học về quá trình hình thành địa dư lịch sử và tiến trình phát triển kinh tế - xã hội huyện Tuyên Hoá khẳng định: mốc thời gian thành lập huyện với tên gọi Tuyên Hoá là tháng 12 năm Giáp Tuất - Tự Đức thứ 27 (tức tháng 1 năm 1875 theo dương lịch).

Diễn văn lễ kỷ niệm do đồng chí Bí thư Huyện ủy Mai Văn Minh trình bày đã ôn lại lịch sử hình thành, truyền thống anh hùng của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân trong huyện. Trong đó nhấn mạnh:Tuyên Hóa là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng; nơi sản sinh, nuôi dưỡng nhiều bậc anh hùng hào kiệt. Tiêu biểu như những đóng góp to lớn trong Phong trào Cần Vương của nghĩa quân Lê Trực, nghĩa quân của Lãnh binh Mai Lượng.Nơi quê hương của Thiếu tướng Hoàng Sâm, người Đội trưởng đầu tiên của Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân, tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam và nhiều anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, tướng lĩnh quân đội, Công an, các nhà khoa học, đã có rất nhiều đóng góp trong việc xây dựng quê hương, đất nước.

Từ bề dày lịch sử, văn hóa được trao truyền qua hàng ngàn năm, đã hun đúc nên những giá trị truyền thống riêng có của đất và con người Tuyên Hoá. Trong đó, truyền thống yêu nước và cách mạng như một dòng chảy xuyên suốt, mạch nguồn nuôi dưỡng ý chí, nghị lực, bản lĩnh và khát vọng vươn lên của Nhân dân Tuyên Hoá trước bao khó khăn, thử thách. Đặc biệt, từ khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời và trực tiếp lãnh đạo cách mạng, Đảng bộ, quân và dân Tuyên Hoá đã không ngừng lớn mạnh, chung sức, đồng lòng, vượt qua mọi gian khổ, hy sinh, viết tiếp nên những trang sử mới

Trải qua 150 năm thành lập và phát triển, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân huyện Tuyên Hóa đã từng bước vượt qua khó khăn, phát huy nội lực, khai thác tiềm năng, lợi thế của địa phương; tập trung phát triển kinh tế - xã hội đạt được nhiều kết quả đáng phấn khởi. Bình quân hàng nămtốc độ tăng trưởng kinh tế đạt từ 8-10%. Năm 2024 giá trị các ngành công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, thương mại, dịch vụ đạt 2.797 tỷ đồng, thu nhập bình quân đầu người 57,1 triệu đồng, thu ngân sách 135,5 tỷ đồng. Đến nay, 100% xã, thị trấn đều có đường ô tô về tới trụ sở, hệ thống giao thông liên thôn, liên xã đều được bê tông, nhựa hoá, 100% xã, thị trấn có điện thắp sáng, 15/18 xã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó có 2 xã đạt nông thôn mới nâng cao, 15 khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu … Giáo dục, y tế có bước phát triển toàn diện cả về quy mô và chất lượng, đến nay có 41/63 trường đạt chuẩn quốc gia, 19/19 xã, thị trấn đạt tiêu chí quốc gia về y tế. Đời sống của Nhân dân không ngừng được cải thiện, đến hết năm 2024 tỷ lệ hộ nghèo còn 3,65%.Các di sản văn hóa, lịch sử được bảo tồn và phát huy tích cực; vùng đất, con người và giá trị văn hóa củahuyện Tuyên Hoá ngày càng có những đóng góp quan trọng trong sự phát triển chung của tỉnh.

Với những thành tích xuất sắc đã đạt được trong những năm qua, Đảng bộ, chính quyền, quân và dân huyện Tuyên Hóa được Đảng, Nhà nước ghi nhận và trao tặng Danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, Huân chương lao động các hạng và nhiều phần thưởng cao quý khác

Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Lê Ngọc Quang, UVBCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy đã ghi nhận, đánh giá caosự đóng góp to lớn của quân và dân Tuyên Hoá cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và công cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước; nhiệt liệt chúc mừng, biểu dương những thành tựu ấn tượng, toàn diện của Tuyên Hoá trong thời kỳ đổi mới.

Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy cũng định hướng một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong thời gian tới. Trong đó, tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, tự lực, tự cường; khắc phục những hạn chế, khuyết điểm; huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị và sức mạnh củaNhân dânđể thực hiện có hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra.Chú trọng việc phát triển nông nghiệp chiều sâu, nông nghiệp sạch, bền vững; thu hút các nguồn lực đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, quy hoạch để xây dựng các khu công nghiệp, cụm tiểu thủ công nghiệp, phát triển thương mại, dịch vụ gắn với du lịch, tạo thêm sinh kế và nâng cao đời sống của người dân. Chú trọng bảo đảm an sinh xã hội, giáo dục, y tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, giải quyết việc làm, giảm nghèo bền vững... Làm tốt hơn nữa công tác quản lý tài nguyên, phòng chống thiên tai, ứng phó biến đổi khí hậu; giữ gìn, bảo vệ môi trường, thiên nhiên, bảo đảm môi trường sống trong lành, an toàn, văn minh, hiện đại.

Sau phần lễ là Chương trình nghệ thuật “Tuyên Hoá – âm vang miền sơn cước” mang đến cho người xem nhiều cung bậc cảm xúc, ấn tượng. Chương trình dài khoảng 50 phút với 3 chương gồm: “Mở trang sử đại ngàn”, “Khúc tráng ca Tuyên Hóa anh hùng”, “Tuyên Hóa lung linh sắc mới”.

Chương trình nghệ thuật đã tái hiện một phần trang sử vẻ vang của Đảng bộ và Nhân dân Tuyên Hóa. Đó còn niềm tự hào về truyền thống hào hùng của dân tộc, về Đảng Cộng sản Việt Nam quang vinh, về Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại.Để thực hiện chương trình nghệ thuật đặc sắc này, Ban tổ chức huy động trên 200 người, trong đó có nhiều nghệ nhân, đạo diễn, ca sĩ, diễn viên đến từ mọi miền tổ quốc và học sinh, giáo viên của nhiều trường học trong huyện. 

Qua chương trình nghệ thuật nhằm tạo không khí vui tươi, cổ vũ, động viên cán bộ, đảng viên và các tầng lớp Nhân dân trên địa bàn huyện tiếp tục đẩy mạnh học tập, rèn luyện, cực hưởng ứng các phong trào thi đua yêu nước, phấn đấu hoàn thành thắng lợi các chỉ tiêu, nhiệm vụ kinh tế - xã hội đã đề ra, xây dựng quê hương Tuyên Hóa ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Văn Tư