Có thể thấy, trong 5 năm qua, phong trào phát triển kinh tế VAC, kinh tế trang trại, gia trại trên địa bàn huyện đã có những chuyển biến đáng kể, góp phần chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp, làm thay đổi bộ mặt nông thôn, thực hiện có hiệu quả chương trình xây dựng nông thôn mới. Hội làm vườn từ huyện đến xã đã phát huy vai trò là một tổ chức xã hội - nghề nghiệp mang tính kinh tế - kỹ thuật, từng bước giúp nông dân trong huyện chuyển dịch cơ cấu giống cây trồng - vật nuôi, phát triển kinh tế trang trại, góp phần không nhỏ vào công cuộc xoá đói giảm nghèo. Nhiều chương trình mà Hội triển khai mang ý nghĩa thiết thực, không chỉ giúp nông dân biết làm kinh tế mà còn góp phần thay đổi tư duy, nâng cao thu nhập, cải thiện cuộc sống.

Cùng với sự phát triển ổn định của ngành sản xuất nông nghiệp trong huyện, những năm qua phong trào “người người làm kinh tế VAC, nhà nhà làm vườn VAC” đã từng bước được phát triển và nhân rộng, trở thành phong trào thi đua rộng khắp, có sức lan toả trong nhân dân. Hàng trăm hecta vườn tạp, ao hoang, đất trống đã được cải tạo thành hệ sinh thái VAC thâm canh, chuyên canh với các giống cây trồng, vật nuôi có giá trị kinh tế cao được đưa vào sản xuất; phong trào xây dựng vườn nhà, vườn đồi, vườn rừng và trang trại mới theo mô hình VAC hoặc VACR được phát triển đều khắp ở các vùng, các xã trong huyện, góp phần thực hiện có hiệu quả Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng giá trị gia tăng và phát triển bền vững, Đề án chăn nuôi tập trung trên địa bàn huyện.

 Hội làm vườn các xã, thị trấn đã vận động hội viên hưởng ứng tích cực phong trào làm vườn, cải tạo hàng trăm ha vườn tạp chuyển qua làm vườn kinh tế hàng hoá phù hợp điều kiện thực tế và nhu cầu thị trường. Đến nay toàn huyện có trên 4.000 vườn hộ, chăn nuôi gia súc, gia cầm phát triển cả về số lượng, chất lượng và cơ cấu đàn. Qua phong trào, đã xuất hiện nhiều tấm gương làm kinh tế giỏi, biết vươn lên làm giàu ngay trên chính mảnh đất quê hương mình; nhiều mô hình phát triển rộng rãi, mang lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần cùng địa phương phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo. Kinh tế trang trại tiếp tục được đẩy mạnh góp phần chuyển ngành sản xuất nông nghiệp từ tự túc, tự cấp sang sản xuất hàng hóa. Các phong trào trồng rừng kinh tế, trồng cây có múi, nuôi ong lấy mật, nuôi cá lồng bè cũng ngày càng phát triển, tạo sinh kế làm ăn cho nhiều hộ gia đình. Nhờ quá trình chuyển đổi cây trồng vật nuôi nên nhiều gia đình và hội viên làm vườn có thu nhập cao hơn so với trước. Thu nhập VAC trước đây chỉ là phụ thêm cho kinh tế nhưng đến nay đã chiếm tỷ trọng khá cao, bình quân 70-80% thu nhập hộ gia đình, giải quyết việc làm, tích luỹ làm giàu cho người lao động, góp phần quan trọng trong phát triển nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện.

Đặc biệt, trong 5 năm qua đã có 16 sản phẩm OCOP trong một số ngành đạt tiêu chuẩn 3 sao, nhất là các sản phẩm được bảo hộ mang nhãn hiệu chứng nhận như Mật ong Tuyên Hóa, Gà đồi Tuyên Hóa, bưởi Tuyên Hóa đã được gắn logo đặc trưng, có mặt trên thị trường làm tăng giá trị thu nhập, bảo vệ được quyền lợi cho người sản xuất và tiêu dùng.

Qua phong trào cải tạo vườn tạp, phát triển các mô hình kinh tế VAC đã tác động tích cực và góp phần thay đổi tư duy trong sản xuất nông nghiệp của người dân, từ sản xuất theo lối truyền thống chuyển sang sản xuất theo hướng nâng cao giá trị trên một đơn vị diện tích, tạo ra sản phẩm nông nghiệp hàng hoá đáp ứng nhu cầu thị trường; mạnh dạn tiếp cận nhiều mô hình, nhiều kỹ thuật trồng trọt và chăn nuôi mới để nâng cao hiệu quả sản xuất, phát triển kinh tế; khơi dậy và phát huy được tiềm năng, thế mạnh về sản xuất nông nghiệp của các địa phương trong huyện.

Tuy nhiên, phát triển kinh tế VAC, kinh tế trang trại trên địa bàn vẫn còn những hạn chế, số lượng tăng nhưng quy mô nhỏ, hiệu quả của một số trang trại còn thấp, cần sớm được gỡ khó để phát huy được tiềm năng, lợi thế của địa phương.

Để tiếp tục khơi dậy và phát triển phong trào phát triển kinh tế VAC, kinh tế trang trại đi vào chiều sâu, trong thời gian tới các cấp các ngành cần tập trung chỉ đạo phát triển mô hình VAC mới, khai thác có hiệu quả tiềm năng thế mạnh vùng gò đồi, cải tạo vườn tạp, đẩy mạnh phong trào thi đua “Làm kinh tế VAC, kinh tế trang trại giỏi”; tiếp tục xây dựng các sản phẩm OCOP đạt tiêu chuẩn; xây dựng và phát triển các mô hình có hiệu quả trong phong trào quần chúng, nhân rộng các mô hình theo hướng gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm, nhằm nâng cao thu nhập, đời sống cho người nông dân. Tăng cường phối kết hợp với các cơ sở, doanh nghiệp thu mua, chế biến nông sản để tạo đầu ra cho sản phẩm, hình thành chuỗi sản xuất nông, thủy sản an toàn, nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho hội viên.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền vận động hội viên và nông dân tiếp tục thực hiện có hiệu quả chủ trương phát triển nông nghiệp theo chiều sâu, Đề án chăn nuôi tập trung của huyện, Đề án nâng cao giá trị rừng trồng và phát triển rừng bền vững; tích cực chuyển đổi diện tích đất sản xuất kém hiệu quả để trồng các loại cây phù hợp, cho giá trị kinh tế cao, tập trong phát triển và nâng cao chất lượng đàn gia súc, gia cầm.

Khuyến khích thanh niên ở các xã thành lập doanh nghiệp, khởi nghiệp trong lĩnh vực phát triển kinh tế vườn, kinh tế trang trại. Quan tâm tổ chức các hoạt động tập huấn, hội thảo chuyển giao khoa học kỹ thuật về sản xuất nông nghiệp và phát triển kinh tế trang trại.

Hà Thủy